20 | 05 | 2012

Zwrot składek ubezpieczenia społecznego pracowników

ZWROT SKŁADEK NA UBEZPIECZENIA SPOŁECZNE PRACOWNIKÓW

  1. Kwota nadpłaconych składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w części sfinansowanej przez pracownika, a następnie zwrócona przez ZUS za pośrednictwem pracodawcy (płatnika składek) stanowi de facto zwrot uprzednio nienależnie pomniejszonego przychodu ze stosunku pracy. Tym samym w miesiącu, w którym kwota zwróconych składek została wypłacona pracownikowi (postawiona do jego dyspozycji) pracodawca dolicza ją do pozostałych przychodów uzyskanych przez pracownika w tym miesiącu i pobiera zaliczkę na podatek dochodowy, stosownie do postanowień art. 32 updof. Kwota zwrotu nie stanowi podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne. Od zwracanej ubezpieczonemu nienależnie potraconej części wynagrodzenia, płatnicy powinni potrącić należną składkę na ubezpieczenie zdrowotne, a potrącenie uwzględnić w zaliczce na podatek. Ponieważ kwota zwróconych składek stanowi przychód ze stosunku pracy, odsetki należne od tych przychodów mieszczą się w dyspozycji art. 21 ust. 1 pkt 95 updof i w konsekwencji nie podlegają opodatkowaniu.
    W przypadku zwrotu składek za lata ubiegłe nie ma podstaw prawnych do korekty PIT-11 sporządzonego przez pracodawcę za miniony okres. Informacja PIT-11 wystawiana za rok podatkowy, ma odzwierciedlać stan faktyczny, a więc wysokości faktycznie pobranych przez płatnika składek.

  2. Kwota nadpłaconych składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w części sfinansowanej przez płatnika , następnie zwrócona przez ZUS stanowi podlegający opodatkowaniu przychód z działalności gospodarczej pracodawcy (art. 14 ust. 2 pkt 2 updof), o ile w dacie jej zapłaty została zaliczona do kosztów uzyskania przychodów.

 

Przykład

Płatnik w 2010 roku pobrał pracownikowi za wysokie składki na ubezpieczenie społeczne. Zwrot składek nastąpił w następnym roku. Jak ma zachować się pracownik składając zeznanie podatkowe?

Odp. Pracownik w zeznaniu rocznym za 2010r. wykazuje kwoty faktycznie pobrane przez płatnika zgodnie z tym, co ma wykazane w PIT-11 za 2010r. Natomiast zwrot nadpłaconych składek będzie przychodem 2011r. doliczonym do pozostałych przychodów uzyskanych przez pracownika w miesiącu dokonanego zwrotu. Płatnik pobierze zaliczkę na podatek dochodowy (art.32 updof).

Natomiast w sytuacji gdy na dzień dokonana zwrotu osoba nie jest już pracownikiem to płatnik potraktuje zwrot jako przychód ze stosunku pracy, potrąci koszty uzyskania przychodów, 1/12 kwoty zmniejszającej podatek (chyb, że były pracownik zgłosi, iż stan faktyczny wynikający z oświadczenia złożonego w latach poprzednich uległ zmianie), należną składkę na ubezpieczenie zdrowotne, odprowadzi zaliczkę na podatek dochodowy oraz wystawi PIT-11.

Zwrot nadpłaconych składek ZUS dla zleceniobiorcy stanowi przychód z działalności wykonywanej osobiście (art. 13 pkt 8), przysługują też koszty w wysokości 20%. Płatnik wystawia PIT-11 (SIP 140449).

W przypadku śmierci pracownika, zwrot nadpłaconych składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, należny zmarłemu pracownikowi, wypłacony małżonkowi (lub innym osobom spełniającym warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej w myśl przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych), należy zakwalifikować do przychodów tych osób z praw majątkowych, o których mowa w (art. 18 updof) – płatnik powinien obliczyć i pobrać miesięczną zaliczkę na podatek dochodowy w wysokości 18 % należności (art. 41 ust. 1 updof), bez potrącenia zryczałtowanych kosztów uzyskania przychodu oraz składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne a w terminie do końca lutego następującego po roku podatkowego, w którym nastąpił przychód sporządzić informację PIT-11 i przesłać podatnikowi (np.: żonie zmarłego) oraz urzędowi skarbowemu wg miejsca zamieszkania podatnika. W przypadku braku małżonka oraz/lub osób uprawnionych do renty rodzinnej prawa te wchodzą do spadku.