UWAGA! Ten serwis używa cookies i podobnych technologii.

Brak zmiany ustawienia przeglądarki oznacza zgodę na to. Czytaj więcej…

Zrozumiałem

Odliczenie (doliczenie) składki na ubezpieczenia zdrowotne

Drukuj
Nadrzędna kategoria: Poradnik Podatnika Kategoria: Krajowa Informacja Podatkowa Opublikowano: środa, 23, marzec 2011 Cezary Socha
Zmiana wielkości czcionki

ODLICZENIE (DOLICZENIE) SKŁADKI NA UBEZPIECZENIA ZDROWOTNE

Funkcjonuje na podstawie:

  • art. 27b updof

  • art. 13 uzpdof (ryczałt ewidencjonowany),

  • art. 31 uzpdof (karta podatkowa)

w brzmieniu obowiązującym od dnia 01.12.2008r., w oparciu o

  • w zakresie updof - art.1 pkt 20 w związku z art.15 pkt 1 ustawy z dnia 6.11.2008r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym (…)

  • w zakresie ryczałtu ewidencjonowanego - art. 4 pkt 4 w związku z art.15 pkt 1 ustawy z dnia 6.11.2008r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym (…)

  • w zakresie karty podatkowej - art.4 pkt 7 w związku z art.15 pkt 1 ustawy z dnia 6.11.2008r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym (…)

polega na obniżeniu podatku dochodowego o kwotę:

  1. składki na ubezpieczenie zdrowotne, o którym mowa w ustawie z dn. 27.08.2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008r. Nr 164, poz.1027)

    • opłaconej w roku podatkowym bezpośrednio przez podatnika zgodnie z przepisami o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych,

    • pobranej w roku podatkowym przez płatnika zgodnie z przepisami o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
      Odliczenie dotyczy również zapłaconej w roku podatkowym składki na ubezpieczenie zdrowotne do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. b u.św.op.zdr.).
      Kwota składki na ubezpieczenie zdrowotne, o którą zmniejsza się podatek nie może przekroczyć 7,75% podstawy wymiaru tej składki.

      Uwaga
      Jeżeli podatnik wpłacał składki na ubezpieczenie zdrowotne do KRUS, kwota odliczenia tej składki nie może przekroczyć 7,75% podstawy wymiaru tej składki a nie 7,75% podstawy wymiaru składki ZUS.

  2. składki zapłaconej w roku podatkowym ze środków podatnika na obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne podatnika lub osób nim współpracujących, zgodnie z przepisami dotyczącymi obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego obowiązującymi w innym niż RP państwie członkowskim UE lub innym państwie należącym do EOG, lub w Konfederacji Szwajcarskiej

 

Odliczenie składek na ubezpieczenie zdrowotne w zeznaniu rocznym PIT-36 i PIT-37 PIT-36L PIT-28
zapłacone przez podatnika
pobrane przez płatnika
art. 27b ust. 1 updof
zapłacone przez podatnika pobrane przez płatnika art. 27b ust. 1 updof opłacone przez podatnika art. 27b ust. 1 updof czyli również pobrane przez płatnika art. 13 ust.1 uzpdof

ZASADY OGÓLNE (SKALA PODATKOWA I PODATEK LINIOWY)

Podatek dochodowy, obliczony zgodnie z art. 27 updof lub art. 30c updof, którego podstawę wymiaru stanowi dochód podlegający opodatkowaniu, w pierwszej kolejności ulega obniżeniu o kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne określonej w art. 27b ust. 1 pkt 1 i 2.

Wysokość wydatków dokonanych przez podatnika na opłacenie składek na ubezpieczenie zdrowotne ustala się na podstawie dokumentów stwierdzających ich poniesienie. Odliczeniu od podatku podlegają jedynie składki na ubezpieczenie zdrowotne rzeczywiście zapłacone przez podatnika w roku podatkowym. Natomiast nie można odliczyć od podatku składki należnej, ale nie zapłaconej.

Obniżenie nie dotyczy ‘polskich’ składek, których podstawę wymiaru stanowi dochód wolny od podatku na podstawie ustawy (czyli np. diety z tytułu pracy wykonywanej za granicą) oraz składek, których podstawę wymiaru stanowi dochód, od którego na podstawie przepisów Ordynacji Podatkowej zaniechano poboru podatku .

Obniżenie nie dotyczy ‘zagranicznych’ składek,:

  1. których podstawę wymiaru stanowi dochód (przychód) zwolniony od podatku na podstawie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, których stroną jest RP,

  2. zapłaconych w innym niż RP państwie członkowskim UE lub innym państwie należącym do EOG, lub w Konfederacji Szwajcarskiej, które zostały odliczone od dochodu (przychodu) lub podatku w tym państwie albo zostały odliczone na podstawie art.26 ust. 1 pkt 2a updof,

  3. gdy, nie istnieje podstawa prawna wynikająca z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innych ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest RP, do uzyskania przez organ podatkowy informacji podatkowych od organu podatkowego państwa, w którym podatnik opłacał składki na obowiązkowe ubezpieczenia zdrowotne

 

UWAGA

Jeżeli płatnik dokonuje wypłaty świadczenia z tytułu, o którym mowa w art. 13 pkt 2 lub 5-9, a suma należności określonych w umowie lub w umowach zawartych z osobą niebędącą pracownikiem płatnika z tego samego tytułu nie przekracza miesięcznie od tego samego płatnika kwoty 200 zł to zgodnie z art. 30 ust 1 pkt 5a płatnik pobiera zryczałtowany podatek dochodowy w wysokości 18%. W tej sytuacji, jeżeli płatnik wypłacając ww. świadczenie pobierze - w myśl odrębnych przepisów - składkę na ubezpieczenie zdrowotne nie może jej uwzględnić przy obliczaniu zryczałtowanego podatku do odprowadzenia którego jest zobowiązany. Składka ta będzie jednak mogła być odliczona przez podatnika w jego zeznaniu rocznym pod warunkiem, że podatnik wykaże podatek od którego możliwe jest odliczenie pobranej przez płatnika składki na ubezpieczenie zdrowotne. Podstawą odliczenia składki jest dowód z którego wynika, iż składka ta została pobrana przez płatnika. Dowód taki może wystawić płatnik, przepisy podatkowe jednak nie nakładają na niego takiego obowiązku.

MIEJSCE WYKAZANIA W ZEZNANIU

Odliczenie należy wykazać odpowiednio w:

  • zeznaniu PIT-36, poz. 176/177 (podatnik/małżonek) – łączną kwotę składek,
    poz. 178/179 (podatnik/małżonek) - kwotę składek ‘zagranicznych’

  • zeznaniu PIT-37, poz. 110/111 (podatnik/małżonek) - łączną kwotę składek,
    poz. 112/113 (podatnik/małżonek) - kwotę składek ‘zagranicznych’

  • zeznaniu PIT-36L, poz.50 - łączną kwotę składek, poz. 51 - kwotę składek ‘zagranicznych’

 

UWAGA

W przypadku wybrania przez podatnika uproszczonej formy wpłacania zaliczek w zeznaniu PIT -36 w poz. 57 i 100 jako należną zaliczkę należy wykazać zaliczkę po uwzględnieniu podlegającej odliczeniu składki na ubezpieczenie zdrowotne (analogicznie PIT-36L poz. 28 zeznania).

W informacji PIT-11 wysokość odprowadzonej przez płatnika składki wskazana jest w poz. 78/79.

RYCZAŁT EWIDENCJONOWANY

Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych w pierwszej kolejności ulega obniżeniu o kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne opłaconej w roku podatkowym przez podatnika, o której mowa w art. 27b ust. 1 updof, jeżeli nie została odliczona od podatku dochodowego.

Wysokość wydatków dokonanych przez podatnika na opłacenie składek na ubezpieczenie zdrowotne ustala się na podstawie dokumentów stwierdzających ich poniesienie. Odliczeniu od podatku podlegają jedynie składki na ubezpieczenie zdrowotne rzeczywiście zapłacone przez podatnika w roku podatkowym. Natomiast nie można odliczyć od podatku składki należnej, ale nie zapłaconej.

Obniżenie nie dotyczy ‘polskich’ składek, których podstawę wymiaru stanowi dochód wolny od podatku na podstawie ustawy (czyli np. diety z tytułu pracy wykonywanej za granicą) oraz składek, których podstawę wymiaru stanowi dochód, od którego na podstawie przepisów Ordynacji Podatkowej zaniechano poboru podatku .

Obniżenie nie dotyczy ‘zagranicznych’ składek,:

  1. których podstawę wymiaru stanowi dochód (przychód) zwolniony od podatku na podstawie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, których stroną jest RP,

  2. zapłaconych w innym niż RP państwie członkowskim UE lub innym państwie należącym do EOG lub w Konfederacji Szwajcarskiej, które zostały odliczone od dochodu (przychodu) lub podatku w tym państwie albo zostały odliczone na podstawie art.26 ust. 1 pkt 2a updof,

  3. gdy, nie istnieje podstawa prawna wynikająca z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innych ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest RP, do uzyskania przez organ podatkowy informacji podatkowych od organu podatkowego państwa, w którym podatnik opłacał składki na obowiązkowe ubezpieczenia zdrowotne

MIEJSCE WYKAZANIA W ZEZNANIU

Odliczenie należy wykazać w poz. 100 (łączna kwota składek) oraz w poz. 101 (składki ‘zagraniczne’) zeznania PIT- 28

 

KARTA PODATKOWA

Podatek dochodowy w formie karty podatkowej (ustalony decyzją naczelnika urzędu skarbowego) podlega obniżeniu o kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne opłaconej w roku podatkowym przez podatnika, zgodnie z przepisami o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, o ile nie została odliczona od podatku dochodowego, a także składki zapłaconej w roku podatkowym ze środków podatnika na obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne podatnika lub osób nim współpracujących, zgodnie z przepisami dotyczącymi obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego obowiązującymi w innym niż RP państwie członkowskim UE lub innym państwie należącym do EOG, lub w Konfederacji Szwajcarskiej. Wprawdzie podatnicy, którzy w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą wybrali opodatkowanie w formie karty podatkowej nie mogą tej działalności prowadzić poza terytorium RP, ale mogą od podatku w tej formie odliczyć składkę na ubezpieczenie zdrowotne zapłaconą poza granicami RP z innego tytułu, np. ze stosunku pracy, o ile składka ta nie została uprzednio odliczona.

Oznacza to, że podatnik zapłaci mniej podatku, niż wynika to z decyzji urzędu skarbowego ustalającej wysokość podatku dochodowego w formie karty podatkowej. Zasadę tę stosuje się również do podatników opodatkowanych kartą podatkową, prowadzących działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej

Obniżenie nie dotyczy ‘polskich’ składek, których podstawę wymiaru stanowi dochód wolny od podatku na podstawie ustawy (czyli np. diety z tytułu pracy wykonywanej za granicą) oraz składek, których podstawę wymiaru stanowi dochód, od którego na podstawie przepisów Ordynacji Podatkowej zaniechano poboru podatku .

Obniżenie nie dotyczy ‘zagranicznych’ składek,:

  1. których podstawę wymiaru stanowi dochód (przychód) zwolniony od podatku na podstawie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, których stroną jest RP,

  2. zapłaconych w innym niż RP państwie członkowskim UE lub innym państwie należącym do EOG, lub w Konfederacji Szwajcarskiej, które zostały odliczone od dochodu (przychodu) lub podatku w tym państwie albo zostały odliczone na podstawie art.26 ust. 1 pkt 2a updof,

  3. gdy, nie istnieje podstawa prawna wynikająca z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innych ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest RP, do uzyskania przez organ podatkowy informacji podatkowych od organu podatkowego państwa, w którym podatnik opłacał składki na obowiązkowe ubezpieczenia zdrowotne

Wysokość wydatków dokonanych przez podatnika na opłacenie składek na ubezpieczenie zdrowotne ustala się na podstawie dokumentów stwierdzających ich poniesienie. Odliczeniu od podatku podlegają jedynie składki na ubezpieczenie zdrowotne rzeczywiście zapłacone przez podatnika w roku podatkowym. Natomiast nie można odliczyć od podatku składki należnej, ale nie zapłaconej.

MIEJSCE WYKAZANIA W ZEZNANIU

Po upływie roku podatkowego, w terminie do 31 stycznia podatnicy obowiązani są do złożenia rocznej deklaracji PIT-16A o wysokości składki na ubezpieczenie zdrowotne zapłaconej i odliczonej od karty podatkowej w poszczególnych miesiącach roku podatkowego. Łączna kwota składek podlega wykazaniu w części C, poz. 21 - 44 deklaracji PIT-16A, kwoty składek ‘zagranicznych’ w poz. 45

Osoby prowadzące działalność gospodarczą opłacające wyłącznie za siebie składkę na ubezpieczenie zdrowotne muszą ją wpłacać za dany miesiąc do 10. dnia następnego miesiąca. Z kolei kartę podatkową płaci się za dany miesiąc najpóźniej do 7. dnia następnego miesiąca, z wyjątkiem karty za grudzień, bo tę trzeba zapłacić najpóźniej do 28 grudnia danego roku. Zatem przykładowo jeżeli podatnik zapłaci składkę zdrowotną za styczeń 2009 r. 10 lutego 2009 r. to może ją odliczyć dopiero od karty za luty zapłaconej do 7 marca. W deklaracji PIT 16A należy podać składkę w wysokości faktycznie zapłaconej w danym miesiącu i składkę w wysokości faktycznie odliczonej w tymże miesiącu (uwzględniając limit 7,75 podstawy wymiaru składki i wysokość podatku od którego odliczana jest składka).

Jeżeli podatnik w ciągu roku wpłacał składki na ubezpieczenie zdrowotne, ale ich nie odliczał od stawki karty podatkowej składa deklarację PIT-16A. PIT-16A podatnik składa zawsze, żeby US wiedział że nie odliczył składek.

NAJCZĘŚCIEJ WYSTĘPUJĄCE PROBLEMY

  1. Odliczenie obejmuje składki na ubezpieczenie zdrowotne opłacone w roku podatkowym bezpośrednio przez podatnika za osoby z nim współpracujące.

  2. Odliczeniu podlegają składki faktycznie uiszczone w danym roku podatkowym,a zatem również składki dotyczące minionych lat podatkowych, ale bieżąco opłacone.

  3. Jeżeli podatnik opodatkowany w formie karty podatkowej w roku podatkowym faktycznie wpłacał składki na ubezpieczenia zdrowotne, ale ich nie odliczał od podatku, to deklaracja PIT-16A nie jest dokumentem określającym wysokość nadpłaty i nie stanowi podstawy do żądania jej zwrotu. Zwrot kwoty nie odliczonych składek, jeżeli podatnik o niego wystąpi składając deklarację PIT-16A, powinien nastąpić na podstawie decyzji określającej wysokość nadpłaty, wydanej na podstawie art. 73 § 1 OP.

  4. Podatnik uzyskujący w roku podatkowym dochody z różnych źródeł przychodów (np. stosunek pracy, działalność gospodarcza, umowy zlecenia) może odliczyć od podatku uiszczoną w roku podatkowym składkę zdrowotną niezależnie od źródła przychodów, z którym była ona związana; np. składkę na ubezpieczenie zdrowotne z działalności gospodarczej, z której wykazał stratę, może odliczyć w całości od należnego podatku dochodowego od sumy dochodów z innych źródeł. Odliczenia może również dokonać jednocześnie od podatku z poszczególnych źródeł przychodu (wg obranej przez siebie proporcji), pamiętając, aby suma dokonanych odliczeń nie przekroczyła kwoty faktycznie dokonanej wpłaty i obowiązującego limitu.

  5. W 2009 r. Podatnik osiągnął dochody z tytułu tylko z umowy o dzieło, gdzie wartość świadczenia miesięcznie nie przekraczała 200 zł. Płatnik pobierał zryczałtowany podatek dochodowy na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 5a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w wysokości 18%. Jednocześnie odprowadzał od tego przychodu składkę na ubezpieczenie zdrowotne, której nie odliczył od zryczałtowanego podatku. Podatnik rozlicza się wspólnie z małżonką. Czy ma prawo odliczyć potraconą przez płatnika składkę od podatku wynikającego ze wspólnego zeznania?
    Odp. Tak, gdyż w przypadku podatników – małżonków wspólnie opodatkowujących swoje dochody, podatek jest określany na imię obojga małżonków w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy wspólnych dochodów. W konsekwencji, nawet w sytuacji gdy podatnik nie uzyskał dochodów podlegających opodatkowaniu według skali podatkowej, to poprzez złożenie wspólnego zeznania małżeńskiego wystąpił (u niego) podatek, od którego może dokonać odliczenia składki na ubezpieczenie zdrowotne pobranej przez zleceniodawcę od dochodów opodatkowanych zryczałtowanym podatkiem. Należy jedynie pamiętać, iż składka na ubezpieczenie zdrowotne podlega odliczeniu w pierwszej kolejności (tj. przed innymi ulgami odliczanymi od podatku, do których w szczególności należy ulga na dzieci), a odliczana kwota nie może przekroczyć podatku przed odliczeniem. Podstawą odliczenia składki od „małej” umowy zlecenia jest dowód, z którego wynika, iż składka została zapłacona przez płatnika. Ponieważ nie ma urzędowego druku płatnik sporządza informację na dowolnym piśmie.

  6. Podatnik prowadzący działalność gospodarczą który nie dokonał pełnego odliczenia składki na ubezpieczenie zdrowotne z uwagi na za niski podatek może przy wspólnym rozliczeniu z małżonkiem pomniejszyć wspólny podatek o zapłacone składki.

  7. Czy w rozliczeniu rocznym można odliczyć od dochodu składki na ubezpieczenie zdrowotne zapłacone od wynagrodzenia uzyskanego w Holandii, do tamtejszego systemu ubezpieczeń, których nie odliczono w Holandii?

 

Dochody z tytułu pracy najemnej z Holandii nie są w myśl postanowień umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania między Rzeczpospolitą Polską a Holandią, zwolnione z opodatkowania w Polsce . Tak więc jeżeli mamy do czynienia z sytuacją, w której, podatnik osiąga dochody z pracy w Holandii, zapłacił tam składki na ubezpieczenie zdrowotne, które nie zostały odliczone przy ustalaniu zobowiązania podatkowego w Holandii, to podatnikowi przysługuje prawo odliczenia powyższych składek od podatku wykazanego zeznaniu w Polsce.

ZWROT SKŁADKI NA UBEZPIECZENIE ZDROWOTNE

  1. podatnicy opodatkowani na zasadach ogólnych (wg skali podatkowej i podatkiem liniowym)

    • podstawa prawna: art. 45 ust. 3a pkt 1 updof

    • w przypadku otrzymania zwrotu uprzednio zapłaconych i odliczonych składek na ubezpieczenie zdrowotne podatnicy są obowiązani doliczyć do podatku wykazanego w zeznaniu podatkowym składanym za rok podatkowy, w którym wystąpiły te okoliczności, kwoty uprzednio odliczone.

    • miejsce wykazania w zeznaniu:
      PIT-36, poz.172
      PIT-36L, poz.47
      PIT-37, poz. 108
      Podatnik nie koryguje ubiegłorocznych deklaracji podatkowych, na płatniku w związku z faktem zwrotu składki nie ciążą obowiązki podatkowe.

  2. Podatnicy opodatkowani ryczałtem ewidencjonowanym

    • podstawa prawna: art. 21 ust.2a pkt 2 uzpdof

    • w przypadku otrzymania zwrotu uprzednio zapłaconych i odliczonych składek na ubezpieczenie zdrowotne podatnicy są obowiązani wykazać i doliczyć do należnego ryczałtu za rok podatkowy, w którym wystąpiły te okoliczności, kwoty uprzednio odliczone,

    • miejsce wykazania w zeznaniu: PIT-28 część G poz. 97
      Podatnik nie koryguje ubiegłorocznych deklaracji podatkowych

  3. Karta podatkowa
    Zwrot składek na ubezpieczenia zdrowotne opłaconych w roku podatkowym przez podatnika prowadzącego działalność gospodarczą opodatkowaną w formie karty podatkowej powoduje obowiązek korekty PIT-16A za okres, w którym składka była płacona. W konsekwencji podatnik powinien uiścić zaległy podatek dochodowy w wysokości różnicy pomiędzy kwotą wynikającą z decyzji naczelnika urzędu skarbowego ustalającą wysokość karty na dany rok podatkowy a kwotą faktycznie wpłaconego podatku.

 

Uwaga! w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13.03.2006r. sygn. akt P 8/05 (Dz. U. nr 46, poz. 335) przywracającym rolnikom-przedsiębiorcom możliwość ubezpieczenia w KRUS, w 2007r. ZUS dokonał zwrotu nienależnie zapłaconych składek (w tym na ubezpieczenia zdrowotne) za lata 2004-2006. Osoby te powinny w trybie art. 81 OP złożyć we właściwym urzędzie skarbowym skorygowane deklaracje podatkowe za poprzednie okresy wraz z pisemnym uzasadnieniem przyczyn korekty. W terminie złożenia skorygowanych deklaracji podatnicy są obowiązani wpłacić na rachunek właściwego urzędu skarbowego kwotę podatku wynikającą z dokonanych rozliczeń podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę).

W sytuacji, gdy w wyniku kontroli ZUS, stwierdzono, że płatnik bezpodstawnie pobrał składkę na ubezpieczenie zdrowotne (w świetle przepisów „zusowskich” wynagrodzenie nie podlegało „oskładkowaniu”) brak jest podstaw do dokonywania przez płatnika korekty informacji PIT-11 i PIT- 4R za rok podatkowy, w którym dokonał potrącenia. Dane wykazane w informacji były bowiem zgodne ze stanem faktycznym. Różnicy w wysokości 1,25% (9% - 7,75%) płatnik nie dolicza do przychodów np. pracownika (obojętne podatkowo). SIP 176027, 198648.

W przypadku śmierci pracownika, zwrot nadpłaconych składek zdrowotnych wypłaconych spadkobiercy, nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym. Prawo to wchodzi do spadku i jest opodatkowane na zasadach ogólnych ustawy od spadków i darowizn. Zatem, pracodawca zmarłego, zgodnie z art. 19 upsd, wypłaci spadkobiercom kwotę nadpłaconych składek i w terminie 14 dni od dnia wypłaty poinformuje US o dokonanych wypłatach.
Odsłony: 8392

Statystyka

Odsłon artykułów:
1187347

Gościmy

Odwiedza nas 13 gości oraz 0 użytkowników.